آگاهی بیشتر:
این گزارشات آماری از میان بیش از ۴۸ خبر در طول مرداد ماه ۱۴۰۵ تهیه شده است.
این گزارشات از سایت کمیته دفاع از حقوق هنر و هنرمندان تهیه شده است که از رسانههای داخلی و خارجی مانند ایسنا، هرانا، ایرنا، ایلنا، هنرآنلاین، باشگاه خبرنگاران جوان، خبرگزاری فارس، کیهان، همشهریآنلاین و مهرنیوز جمعآوری گردیده است.
آمار فوق از گزارشات رسانههای داخلی و خارجی مورد تأیید دولت جمهوری اسلامی ایران جمعآوری شده و عملاً نمیتواند بیش از ۲۵ تا ۳۰ در صد واقعیتهای جامعه باشد.
اخبار و گزارشهای مربوط به نقض حقوق هنر و هنرمندان در مرداد ماه توسط اعضای کمیته هنر و هنرمندان گردآوری شده است. اطلاعات بیشتر در لینک زیر قابل مشاهده است:
گزارش نقض حقوق هنر و هنرمندان مرداد ماه ۱۴۰۵
تهیه و تنظیم : حمیدرضا محسنی
ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر
هیچکس نمی بایست موردشکنجه یا بیرحمی و آزار، یا تحت مجازات غیرانسانی و یا رفتاری قرارگیرد که منجر به تنزل مقام انسانی وی گردد.
با توجه به حجم بالای سانسور و عدم درج کلیه خبرهای مربوط به نقض حقوق هنرمندان ، این گزارش تنها ۲۰٪ خبرهای موجود در کشور را بازتاب خواهد داد.
در گزارش مرداد ماه ۱۴۰۵ به شرح نقض حقوق هنروهنرمندان می پردازیم:
۱–احضار، صدور و اجرای حکم
بهرام یعقوبی، عضو کانون صنفی فرهنگیان به هشت ماه حبس محکوم شد
بهرام یعقوبی، شهروند ترک و عضو کانون صنفی فرهنگیان آذربایجان شرقی، توسط شعبه دوم دادگاه انقلاب به اتهام فعالیت تبلیغی علیه نظام در فضای مجازی به هشت ماه حبس محکوم شد، اما این حکم به پرداخت شش میلیون تومان جزای نقدی تبدیل شده است. این پرونده از سال ۱۴۰۳ علیه یعقوبی تشکیل شده بود و حکم صادرشده ۲۴ تیرماه بهصورت حضوری به او ابلاغ شد. دو متهم دیگر این پرونده نیز از اتهامات مطرحشده تبرئه شدهاند. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۷)
اصفهان، مهنام نوابصفوی، خواننده رپ و معترض بازداشتشده به اعدام محکوم شد
مهنام نوابصفوی، خواننده ۲۲ ساله رپ فارسی و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ در اصفهان، از سوی شعبه پنجم دادگاه انقلاب این شهر به ریاست قاضی همتینژاد به اعدام محکوم شده است. بر اساس گزارشها، اتهامات او شامل محاربه، تبلیغ علیه نظام، اجتماع و تبانی و تشویق مردم به کشتار عنوان شده و یکی از موارد استناد دادگاه برای صدور حکم محاربه، شعارنویسی روی دیوارها اعلام شده است. نوابصفوی ۲۰ دیماه ۱۴۰۴ در منطقه شیخ صدوق اصفهان بازداشت و پس از بازجویی در بازداشتگاههای امنیتی به زندان دستگرد منتقل شد و اکنون در این زندان محبوس است. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۱۲)
بندرعباس، فروزان انصاری، بازیگر تئاتر و فعال مدنی به یک سال حبس محکوم شد
فروزان انصاری، بازیگر تئاتر و فعال مدنی اهل بندرعباس و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، توسط شعبه سوم دادگاه انقلاب این شهر به یک سال حبس تعزیری محکوم شد. جلسه رسیدگی به پرونده او ۱۶ خرداد ۱۴۰۵ برگزار و حکم صادرشده بابت اتهام فعالیت تبلیغی علیه نظام، روز ۳۰ تیرماه به وی ابلاغ شده است. انصاری ۲۲ دیماه ۱۴۰۴ توسط نیروهای اداره اطلاعات بازداشت و پس از ۱۰ روز بازجویی، با تودیع وثیقه در ۲ بهمنماه آزاد شد. این حکم قابل تجدیدنظرخواهی است. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۱۲)
آنیتا پاپیست، هنرمند ساکن تهران به ۷۴ ضربه شلاق محکوم شد
آنیتا پاپیست، هنرمند ساکن تهران، توسط شعبه ۱۰۸۸ دادگاه کیفری دو مجتمع قضایی ارشاد تهران به اتهام جریحهدار کردن عفت عمومی به ۷۴ ضربه شلاق و مجازاتهای تکمیلی محکوم شده است. بر اساس گزارشها، گذرنامه این هنرمند توقیف و خط تلفن همراه او نیز مسدود شده است. پاپیست آهنگهای خود را از طریق حساب اینستاگرامش منتشر میکرد. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۱۲)
مریوان، مهدی توکلی، فعال فرهنگی کورد، به همراه مادر و خواهرش جان باخت
مهدی توکلی، فعال فرهنگی و هنری، مدیر خانه عکاسان کوردستان و مؤسس خانه هنری چاو، به همراه مادرش مریم اصلانی و خواهرش سمیه توکلی، در پی تیراندازی نیروهای اطلاعات سپاه به خودروی شخصی آنها در محور مریوان به بانه جان باختند. بر اساس گزارشهای منتشرشده، این حادثه بعدازظهر ۴ مرداد ۱۴۰۵ رخ داد و پیکر سه عضو خانواده روز بعد، در شرایط امنیتی، در آرامستان بهشت محمدی سنندج به خاک سپرده شد. همزمان، رسانههای حکومتی و سخنگوی فراجا مدعی شدند افراد کشتهشده اعضای یک گروه کوردستانی بودهاند، در حالی که این روایت از سوی منابع حقوق بشری رد شده و خانواده نیز تحت فشار قرار گرفتهاند تا علت مرگ را سانحه رانندگی اعلام کنند. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۱۲)
سام درخشانی، بازیگر سینما و تلویزیون، به دادسرای فرهنگ و رسانه احضار شد
سام درخشانی، بازیگر سینما و تلویزیون، پس از انتشار ادعایی درباره لایک کردن یکی از مطالب بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به دادسرای فرهنگ و رسانه احضار شد و پس از حضور در دادسرا، تلفن همراه او نیز مسدود شده است. این ادعا پیشتر با انتشار تصویری در برخی صفحات خبری مطرح شده بود، اما درستی تصویر مورد تردید قرار گرفت و احتمال دستکاری آن نیز مطرح شد. درخشانی این موضوع را رد کرده و تاکنون اطلاعات دقیقی درباره اتهام احتمالی، مبنای قضایی احضار یا دستور مسدودسازی تلفن همراه وی منتشر نشده است. (ایران امروز ۱۴۰۵/۵/۱۲)
صدور حکم قطعی پژمان جمشیدی به ۹۹ ضربه شلاق
حکم پژمان جمشیدی، بازیگر و ورزشکار، در پرونده شکایت ملیکا پارسادوست بابت اتهام رابطه نامشروع در شعبه نهم دادگاه کیفری یک تهران صادر و پس از اعتراض و فرجامخواهی، عیناً از سوی شعبه ۲۹ دیوان عالی کشور تأیید شده است. بر اساس این حکم، جمشیدی به تحمل ۹۹ ضربه شلاق محکوم شده و شاکی پرونده اعلام کرده است که روند رسیدگی قضایی، وقوع رابطه بدون رضایت او همراه با اکراه و عنف را احراز کرده است. پارسادوست همچنین با اشاره به دشواری اثبات خشونت جنسی در ایران، تأکید کرده که پیگیری پرونده را ادامه خواهد داد. (ایران امروز ۱۴۰۵/۵/۱۲)
مهتاب صالحی، دانشجوی دانشگاه تبریز، با پابند الکترونیکی دوران محکومیتش را آغاز کرد
حکم ۹ ماه حبس مهتاب صالحی، دانشجوی زبان و ادبیات فرانسه دانشگاه تبریز، از ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ در خارج از زندان و تحت نظارت پابند الکترونیکی به اجرا درآمد. این دانشجو پیشتر به یک سال حبس محکوم شده بود که پس از تسلیم به رأی به ۹ ماه کاهش یافت. صالحی ۱۹ دیماه سال گذشته بازداشت و پس از مدتی در ۱۸ اسفندماه از زندان آزاد شده بود. جزئیات اتهامات و مرجع صادرکننده حکم او منتشر نشده است. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۳)
آزاده سالکی، معلم خواف، برای اجرای حکم حبس احضار شد
آزاده سالکی، معلم شاغل در خواف و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، با ابلاغ شعبه اول اجرای احکام کیفری دادسرای عمومی و انقلاب خواف، برای اجرای حکم یک سال حبس ظرف ۱۰ روز احضار شده است. درخواست این معلم برای گذراندن دوران محکومیت با پابند الکترونیکی و خارج از زندان، با وجود اشاره به شرایط زندگی و بیماری قلبی، پذیرفته نشده است. سالکی در ابتدا به ۱۰ سال حبس محکوم شده بود که این میزان در دادگاه تجدیدنظر به پنج سال و در نهایت به یک سال کاهش یافت. او در جریان اعتراضات دیماه بازداشت و پس از حدود یک ماه با وثیقه سه میلیارد تومانی آزاد شده بود. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۵)
مرگ مبهم نیلوفر حدادی، مدیر دوبلاژ و دوبلور، پس از بازداشت امنیتی
پیکر نیلوفر حدادی، مدیر دوبلاژ و دوبلور ساکن تهران، ۱۷ تیر ۱۴۰۵ پس از چند روز بیخبری در منزلش پیدا شد. او اواخر فروردینماه توسط نیروهای پلیس امنیت بازداشت و پس از تشکیل پرونده با اتهامات امنیتی، با وثیقه سه میلیارد تومانی آزاد شده بود. علت مرگ ایست قلبی اعلام شده، اما نتیجه آزمایش سمشناسی هنوز منتشر نشده و پرونده مرگ او در آگاهی شهریار در حال بررسی است. همچنین محل خاکسپاری او تغییر داده شد و با برگزاری مراسم یادبودش مخالفت شده است. (ایران وایر ۱۴۰۵/۵/۱۵)
قزوین؛ شقایق افشار نجفی، عکاس ۱۸ ساله، به ۹ سال حبس محکوم شد
شقایق افشار نجفی، عکاس و دانشآموز ۱۸ ساله ساکن قزوین، توسط شعبه دوم دادگاه انقلاب این شهر به ۹ سال حبس و مجازاتهای تکمیلی محکوم شده که پنج سال آن قابل اجراست. او همچنین به دو سال ممنوعیت خروج از کشور، شش ماه خدمات عمومی رایگان و انفصال دائم از خدمات دولتی محکوم و تلفن همراه، خط تلفن و لپتاپش نیز به نفع دولت ضبط شده است. این شهروند در ۲۵ بهمن ۱۴۰۴ در منزلش بازداشت و پس از مدتی با وثیقه یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومانی آزاد شده بود. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۱۶)
اهواز؛ نریمان فرهادی، عضو کانون صنفی فرهنگیان، به دادگاه احضار شد
نریمان فرهادی، عضو کانون صنفی فرهنگیان خوزستان، با ابلاغ شعبه ۱۰۶ دادگاه کیفری دو اهواز برای رسیدگی به پرونده خود در ۲۵ مرداد ۱۴۰۵ احضار شده است. این پرونده با اتهاماتی از جمله «برهم زدن امنیت کشور» و «فعالیت تبلیغی علیه جمهوری اسلامی» تشکیل شده و فرهادی پیشتر نیز در خردادماه به شعبه ۲۲ بازپرسی دادسرای اهواز احضار شده بود. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۷)
کرمانشاه؛ علی پورداراب، روزنامهنگار، با پرونده قضایی جدید مواجه شد
دادستانی عمومی و انقلاب کرمانشاه با تشکیل پروندهای جدید برای علی پورداراب، روزنامهنگار کورد ساکن این شهر، او را با اتهام تبلیغ علیه نظام به شعبه ۱۶ بازپرسی دادسرای عمومی و انقلاب استان احضار کرده است. بر اساس ابلاغیه صادرشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵، پورداراب پنج روز فرصت داشته است برای تفهیم اتهام و ارائه دفاعیات خود در مرجع قضایی حاضر شود. این روزنامهنگار طی سالهای اخیر اخبار مربوط به جانباختگان اعتراضات و خانوادههای دادخواه را پوشش داده است. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۱۸)
یلدا معیری، عکاس خبری، به ۱۵ سال حبس محکوم شد
یلدا معیری، عکاس خبری، بهصورت غیابی از سوی شعبه ۲۹ دادگاه انقلاب تهران به ۱۵ سال حبس و مجازاتهای تکمیلی از جمله توقیف تجهیزات عکاسی و تلفن همراه، ممنوعیت فعالیت فرهنگی و هنری و انفصال از خدمات دولتی محکوم شده است. جلسه رسیدگی به پرونده او در تیرماه بدون حضورش برگزار شده و به گفته معیری، حکم با اتهام فعالیت در راستای منافع اسرائیل و آمریکا صادر شده است. در بهمنماه سال گذشته نیز منزل این عکاس توسط نیروهای امنیتی تفتیش و شماری از وسایل الکترونیکی او ضبط شده بود. معیری پیشتر نیز به دلیل فعالیتهای خود با بازداشت و محکومیت قضایی مواجه شده بود. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۸)
احضار روزنامهنگاران، بازیگران و فعالان مدنی بهدلیل مخالفت با اعدام
دهها روزنامهنگار، بازیگر و فعال مدنی و حقوق بشری بهدلیل مخالفت با مجازات اعدام و استفاده از هشتگ «نه به اعدام» به شعبههای ۹ و ۱۶ دادسرای فرهنگ و رسانه تهران احضار شدهاند. اتهامات مطرحشده علیه برخی از احضارشدهها «تبلیغ علیه نظام» و «تشویش اذهان عمومی» عنوان شده است. طبق گزارش ایرانوایر، در برخی احضاریهها نیز محدودیتهایی درباره انتخاب وکیل اعمال شده و افراد تنها امکان استفاده از وکلای موضوع تبصره ماده ۴۸ را دارند. (ایرانوایر، ۱۴۰۵/۵/۲۰)
یاسوج؛ حسین انباز، رپر معترض به حبس و تبعید محکوم شد
حسین انباز، هنرمند و رپر معترض اهل یاسوج و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه، توسط دادگاه انقلاب این شهر به هفت ماه حبس تعزیری و دو سال تبعید محکوم شده و از فعالیت در فضای مجازی نیز محروم شده است. او هماکنون دوران محکومیت خود را در زندان مرکزی یزد سپری میکند. (ههنگاو، ۱۴۰۵/۵/۲۲)
امین ماسوری برای اجرای حکم حبس بازداشت شد
امین ماسوری، نویسنده و پژوهشگر، روز ۱۸ مرداد ۱۴۰۵ برای تحمل دوران محکومیت خود بازداشت و به زندان خرمآباد منتقل شد. او پیشتر توسط شعبه اول دادگاه انقلاب خرمآباد به یک سال حبس تعزیری و دو سال تبعید به شهرستان سرخس محکوم شده بود. ماسوری مرداد ۱۴۰۴ نیز توسط نیروهای اداره اطلاعات در خرمآباد بازداشت و پس از مدتی با تأمین وثیقه ۵۰۰ میلیون تومانی آزاد شده بود. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۲)
پارسا مصلحیفرد، آهنگساز و هنرمند معترض، به یک سال حبس محکوم شد
تهران؛ پارسا مصلحیفرد، آهنگساز و هنرمند معترض، به اتهام فعالیت تبلیغی علیه نظام به یک سال حبس تعزیری محکوم شد. این حکم به دلیل موضعگیریها و فعالیتهای هنری او در حمایت از اعتراضات، مخالفت با اعدام و یادبود جانباختگان اعتراضات صادر شده است. همچنین وسایل الکترونیکی و ابزارهای کاری او همچنان در توقیف نهادهای امنیتی قرار دارد و سیمکارت تلفن همراهش نیز مسدود شده است. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۲۶)
تأیید حکم مهدی فتحی در دادگاه تجدیدنظر فارس
مهدی فتحی، معلم بازنشسته و عضو هیئت مدیره انجمن صنفی معلمان فارس، توسط دادگاه تجدیدنظر استان فارس به ۱۵ ماه حبس، ممنوعیت خروج از کشور، ابطال گذرنامه و دو سال منع فعالیت در فضای مجازی محکوم شد. این حکم که پیشتر توسط دادگاه انقلاب شیراز صادر شده بود، در مرحله تجدیدنظر عیناً تأیید شده است. فتحی پیشتر نیز به دلیل فعالیتهای صنفی و اتهاماتی از جمله تبلیغ علیه نظام سابقه محکومیت و حبس داشته و هماکنون با پابند الکترونیکی دوران محکومیت قبلی خود را خارج از زندان سپری میکند. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۶)
سهیل عربی به ۵ سال حبس محکوم شد
سهیل عربی، وبلاگنویس و شهروندخبرنگار، توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری به پنج سال حبس تعزیری و دو سال محرومیت از فعالیت مرتبط با شبکههای اجتماعی محکوم شد. این حکم بابت اتهام اجتماع و تبانی به قصد ارتکاب جرم علیه امنیت کشور و با لحاظ تکرار جرم صادر شده و مدت بازداشت قبلی نیز در آن محاسبه خواهد شد. دادگاه گزارشهای امنیتی، مطالب منتشرشده در شبکههای اجتماعی و ارتباط او با برخی افراد خارج از کشور را از مستندات پرونده عنوان کرده است. عربی پیشتر نیز به دلیل فعالیتهای خود بارها بازداشت و محکوم شده و در اسفندماه سال گذشته بازداشت و به زندان قزلحصار منتقل شده بود و در بهار ۱۴۰۵ آزاد شد. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۸)
هیوا سیفیزاده به چهار سال حبس محکوم شد
هیوا سیفیزاده، خواننده موسیقی ایرانی، توسط دادگاه بدوی به چهار سال حبس تعزیری با اتهام تشویق به فساد و فحشا محکوم شد. این پرونده به اجرای او در شامگاه ۹ اسفند ۱۴۰۳ در عمارت روبرو مربوط است که با ورود نیروهای امنیتی متوقف و سیفیزاده بازداشت شد. او با اعتراض به مبنای اتهام، پرسیده است کدام رفتار مشخص او مصداق تشویق به فساد و فحشا بوده و اعلام کرده است که با همراهی وکیل خود حکم صادرشده را در دادگاه تجدیدنظر پیگیری خواهد کرد. (عصر ایران، ۱۴۰۵/۵/۲۸)
آرزو کشور، مدیر سالن زیبایی، به ۱۲ سال حبس محکوم شد
آرزو کشور، مالک و مدیر یک سالن زیبایی در اصفهان، پس از بازداشت در بهمنماه ۱۴۰۴ به اتهام ارتباط با دول متخاصم به ۱۲ سال حبس محکوم شده است. بنا بر اطلاعات ایرانوایر، او پس از بازداشت در زندان دولتآباد اصفهان و مدتی در سلول انفرادی تحت بازجوییهای طولانی قرار داشته است. جزئیات بیشتری درباره مصادیق اتهام و روند دادرسی او منتشر نشده است. (ایران وایر، ۱۴۰۵/۵/۳۰)
نگرانی فعالان حوزه روابط عمومی درباره حکم مدیر روابط عمومی عمارت روبرو
جمعی از متخصصان و فعالان حوزه روابط عمومی و ارتباطات، با ابراز نگرانی از احکام قضایی صادرشده برای سه تن از عوامل اجرایی رویداد هنری عمارت روبرو، از جمله غزل نهانی، مدیر روابط عمومی این مجموعه، خواستار بازنگری در این احکام شدند. امضاکنندگان در بیانیه خود تأکید کردهاند که فعالیت حرفهای در حوزه ارتباطات با هدف ایجاد گفتوگو و پیوند میان گروههای مختلف جامعه انجام میشود و برخورد قضایی با فعالان این حوزه میتواند امنیت شغلی آنان و امکان گفتوگو در جامعه را تحت تأثیر قرار دهد. آنان همچنین نسبت به پیامدهای چنین برخوردهایی بر افزایش شکافهای اجتماعی هشدار داده و خواستار ایجاد فضای بیشتر برای شنیدن دیدگاههای مختلف شدهاند. (شبکه شرق، ۱۴۰۵/۵/۳۱)
2-بازداشت
تداوم بازداشت و بیخبری از وضعیت آریا کسایی و الهه نقیلو
آریا کسایی و الهه نقیلو، دو طراح گرافیک، از ۲۸ تیر ۱۴۰۵ در تهران در بازداشت نیروهای امنیتی هستند و تاکنون اطلاعی از محل نگهداری آنان منتشر نشده است. ادامه بیخبری از وضعیت این دو شهروند نگرانی خانوادهها و نزدیکانشان را افزایش داده و تاکنون نیز اطلاعاتی درباره دلایل بازداشت یا اتهامات احتمالی آنها ارائه نشده است. کسایی بنیانگذار استودیو کارگاه است و نقیلو نیز در زمینه طراحی و گرافیک فعالیت دارد. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۰)
شایان هوشیار، پژوهشگر و دانشجوی دکترای تاریخ ایران برای اجرای حکم حبس بازداشت شد
شایان هوشیار، پژوهشگر اهل ارومیه و دانشجوی دکترای تاریخ ایران، روز ۱۱ مرداد ۱۴۰۵ برای اجرای حکم سه سال و هشت ماه حبس بازداشت و به زندان منتقل شد. این حکم که پیشتر در شعبه اول دادگاه انقلاب ارومیه با اتهاماتی از جمله تبلیغ علیه نظام صادر شده بود، در دادگاه تجدیدنظر آذربایجان غربی نیز عیناً تأیید شد. وکیل او اعلام کرده است که مطالب مورد استناد پرونده عمدتاً شامل تحلیل سیاسی، نقد عملکردها و بیان دیدگاههای متفاوت بوده و دفاعیات ارائهشده درباره فقدان قصد مجرمانه و نبود ادله کافی مورد توجه قرار نگرفته است. او از پیگیری پرونده از طریق اعاده دادرسی و درخواست اعمال ماده ۴۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری خبر داده است. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۲)
ادامه بلاتکلیفی مولود آرمندپور، روزنامهنگار و مترجم در زندان ارومیه
مولود آرمندپور، روزنامهنگار و مترجم، با گذشت بیش از ۲۲۰ روز از بازداشت همچنان بدون تعیین تکلیف قضایی در زندان ارومیه نگهداری میشود و پرونده او پس از صدور کیفرخواست به شعبه اول دادگاه انقلاب این شهر ارجاع شده است. او که از آذر ۱۴۰۴ در بازداشت به سر میبرد، پیشتر در شعبه ششم بازپرسی با اتهام جاسوسی برای دولتهای متخاصم مواجه شده بود. آرمندپور در سالهای گذشته نیز سابقه بازداشت طولانیمدت بدون برگزاری دادگاه داشته و پیش از بازداشت اخیر، بهعنوان روزنامهنگار و سردبیر یک نشریه در اقلیم کردستان عراق فعالیت میکرد. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۳)
تداوم بازداشت و بیخبری از وضعیت محسن دشتی در زاهدان
محسن دشتی، بلاگر ساکن کنارک، از ۱۱ مرداد ۱۴۰۵ در بازداشت نیروهای امنیتی قرار دارد و پس از انتقال به زاهدان، خانوادهاش از محل نگهداری او بیخبر ماندهاند. نیروهای امنیتی هنگام بازداشت بدون ارائه حکم قضایی منزل او را تفتیش و تلفن همراه همسرش را ضبط کردند و خانواده نیز تاکنون تنها یکبار موفق به ملاقات کوتاه با او شدهاند. درباره نهاد مسئول بازداشت، روند رسیدگی به پرونده و اتهامات احتمالی این شهروند اطلاعاتی منتشر نشده است. دشتی پیش از بازداشت در شبکههای اجتماعی درباره مسائل اجتماعی و مشکلات شهروندان بلوچ فعالیت میکرد. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۵)
اردبیل؛ پلمب چند مرکز تتو و بازداشت تعدادی از متصدیان
چند مرکز ارائه خدمات تتو در اردبیل با دستور دادستانی پلمب و تعدادی از متصدیان آنها بازداشت شدند. ارائه خدمات به زنان و مردان، فعالیت بدون مجوز و انتشار تصاویر در فضای مجازی از دلایل اعلامشده برای این برخورد عنوان شده است. هویت و شمار بازداشتشدگان تاکنون اعلام نشده است. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۴)
زاهدان؛ تداوم بلاتکلیفی بهزاد بزرگزاده پس از بیش از دو ماه بازداشت
بهزاد بزرگزاده، هنرمند و ورزشکار بلوچ، با گذشت بیش از دو ماه از بازداشت همچنان در زندان مرکزی زاهدان در بلاتکلیفی به سر میبرد و از زمان آخرین تماسش با خانواده در ۳۰ خردادماه، هیچ تماس یا ملاقاتی با آنان نداشته است. این گیتاریست و مدالآور مسابقات بینالمللی K1 و بوکس، ۱۷ خردادماه توسط نیروهای اداره اطلاعات در چابهار و بدون ارائه حکم قضایی بازداشت شد. بر اساس گزارشهای منتشرشده، او در دوران بازداشت تحت فشار جسمی و روانی و برای اخذ اعترافات اجباری قرار گرفته و مسئولان قضایی نیز تاکنون پاسخ روشنی درباره وضعیت پرونده و محل نگهداری او به خانواده ارائه نکردهاند. (ههنگاو، ۱۴۰۵/۵/۲۷)
بازداشت خشونتآمیز شیرین مسعودی، مربی سالنهای زیبایی در مهاباد
شیرین مسعودی، مربی و مدرس سالنهای زیبایی و فعال خیریه در مهاباد، روز ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ بدون ارائه حکم قضایی و همراه با ضربوشتم توسط نیروهای امنیتی در محل کارش بازداشت و به یکی از بازداشتگاههای ارومیه منتقل شد. او از کوهنوردان باسابقه مهاباد و عضو گروه کوهنوردی راژان نیز بوده است. تاکنون درباره دلایل بازداشت، اتهامات احتمالی و وضعیت فعلی او اطلاعاتی منتشر نشده است. (ایران وایر، ۱۴۰۵/۵/۳۱)
۳-هنرمندان زندانی
مهرگان نامآور، شاعر زندانی در زندان یاسوج؛ نیاز به مراقبت پزشکی
مهرگان نامآور، شاعر اهل دهدشت، از ۱۴ تیرماه ۱۴۰۵ برای تحمل دوران محکومیت خود در زندان یاسوج به سر میبرد. یک منبع مطلع اعلام کرده که او از مشکلات جسمی در ناحیه پا رنج میبرد و نیازمند مراقبت پزشکی است. نامآور پیشتر در دو پرونده قضایی مجموعاً به سه سال حبس محکوم شده بود. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۴)
جلسه دادگاه رسیدگی به اتهامات سپیده ابطحی برگزار شد
سپیده ابطحی، مستندساز و تدوینگر سینما و از اعضای خانه سینما، در شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری محاکمه شد. او که از ۲۴ تیرماه ۱۴۰۵ توسط نیروهای سازمان اطلاعات سپاه بازداشت و به زندان قرچک ورامین منتقل شده، در این جلسه از خود دفاع کرد و پس از پایان دادگاه به زندان بازگردانده شد. با گذشت یک ماه از بازداشت موقت، تاکنون با آزادی او با قرار وثیقه موافقت نشده و ادامه رسیدگی به پرونده به هفته آینده موکول شده است. دلایل بازداشت و اتهامات انتسابی به او همچنان اعلام نشده است. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۸)
۴–رسانه و مطبوعات
یک کتابفروشی در بابل پلمب شد
مجموعه شهر کتاب در بابل با دستور مقام قضایی و توسط اداره نظارت بر اماکن عمومی پلمب شده است. درباره زمان دقیق و علت این اقدام توضیحی منتشر نشده، اما این مجموعه که در زمینه فروش کتاب، محصولات فرهنگی و برگزاری برنامههای فرهنگی فعالیت داشته، در شرایطی تعطیل شده که گزارشها از افزایش برخورد با واحدهای صنفی و اماکن عمومی در شهرهای مختلف ایران حکایت دارد. بر اساس آمار منتشرشده، در فاصله ۲۰ تیر تا ۱۰ مرداد دستکم ۲۳ واحد صنفی پلمب شده و در سال ۱۴۰۴ نیز ۱۹۱ مورد پلمب اماکن تجاری و صنفی ثبت شده است. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۳)
۵-لغو کنسرت، جشنواره و توقیف فیلم
۶-انتقاد، تجمع اعتراضی، ممنوع الکاری
جواد لعلمحمدی، معلم زندانی، از آموزشوپرورش اخراج شد
جواد لعلمحمدی، معلم و فعال صنفی محبوس در زندان وکیلآباد مشهد، با حکم هیأت بدوی رسیدگی به تخلفات اداری آموزشوپرورش خراسان رضوی از شغل خود اخراج شد. در رأی صادرشده، فعالیتهای صنفی او از جمله حضور در تجمعات فرهنگیان و اعتراضات، از دلایل این تصمیم عنوان شده است. لعلمحمدی که با چند پرونده قضایی مواجه است، پیشتر به اتهاماتی از جمله مصاحبه با رسانههای خارج از کشور و عضویت در شورای تصمیم به هشت سال حبس محکوم شده بود و مجموع احکام قضایی او با احتساب پروندههای دیگر به ۲۱ سال رسیده است که بخشی از آن قابل اجراست. (هرانا ۱۴۰۵/۵/۱۱)
علی ایمانی مطلق، معلم لرستانی، از آموزش و پرورش اخراج شد
علی ایمانی مطلق، معلم شاغل در استان لرستان، با حکم هیأت بدوی رسیدگی به تخلفات اداری کارکنان آموزش و پرورش این استان از ادامه فعالیت شغلی اخراج شد. این حکم با استناد به اتهاماتی از جمله اقدام علیه امنیت ملی، فعالیت تبلیغی علیه نظام، حمایت از خاندان پهلوی و دعوت به تجمعات از طریق فضای مجازی صادر شده است. همچنین در پرونده قضایی او قرار نظارت قضایی صادر شده و وی از انجام فعالیتهای مرتبط با اتهامات مطرحشده منع شده است. ایمانی مطلق پیشتر در ارتباط با اعتراضات سراسری دیماه ۱۴۰۴ بازداشت شده بود. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۵)
مهدی احمدی، مدیر و مجری برنامه اینترنتی آزاد، از ادامه فعالیت رسانهای منع شد
مهدی احمدی، مدیر و مجری برنامه اینترنتی آزاد، در پی اعلام جرم دادستانی تهران علیه عوامل این برنامه، در یکی از شعب بازپرسی دادسرای تهران مورد تفهیم اتهام قرار گرفت و با قرار نظارت قضایی از ادامه فعالیت رسانهای منع شد. بر اساس گزارشها، اتهامات مطرحشده علیه او شامل نشر اکاذیب و انتشار رسانه بدون اخذ مجوز عنوان شده و این محدودیت تا زمان دریافت مجوز از هیأت نظارت بر مطبوعات ادامه خواهد داشت. احمدی در روزهای ۲۵ و ۲۶ مردادماه برای تفهیم اتهام به دادسرا مراجعه کرد و پس از صدور قرار تأمین با کفالت آزاد شد (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۷)
۷–آثار باستانی و گردشگری
انتقال آثار هنرهای سنتی به سعدآباد؛ نگرانی کارشناسان از تکرار تجربه گذشته
وزارت میراث فرهنگی با صدور مجوز انتقال اموال فرهنگی و آثار هنری گروه هنرهای سنتی به مجموعه سعدآباد، روند ایجاد موزه هنرهای ملی ایران را آغاز کرده است، اما این تصمیم با نگرانی شماری از کارشناسان میراث فرهنگی همراه شده است. در مجوز صادرشده، هدف از جابهجایی آثار، حفاظت، مطالعه و نمایش آنها عنوان شده و اجرای آن نیز منوط به رعایت تشریفات و ضوابط قانونی اعلام شده است. با این حال، منتقدان این انتقال را یادآور جابهجاییهای مشابه در دهه ۸۰ میدانند و نسبت به پیامدهای احتمالی آن برای نگهداری و دسترسی پژوهشی به آثار هشدار دادهاند. (ایسنا ۱۴۰۵/۵/۱۲)
لرستان؛ نگرانی باستانشناسان از آسیب به محوطه تاریخی قلعه فلکالافلاک
دو باستانشناس نسبت به اجرای عملیات عمرانی در عرصه قلعه فلکالافلاک و احتمال آسیب به لایههای باستانی این محوطه هشدار دادهاند. یونس یوسفوند، باستانشناس و استاد دانشگاه، با اشاره به هزینههای قابل توجه میراث فرهنگی برای آزادسازی و تملک زمینهای اطراف قلعه، خواستار روشن شدن مجوز و نحوه اجرای این عملیات شده است. (ایسنا ۱۴۰۵/۵/۱۶)
نگرانی از انتقال پژوهشکده هنرهای سنتی به سعدآباد
دستور انتقال پژوهشکده هنرهای سنتی به مجموعه سعدآباد، نگرانی کارشناسان و فعالان میراث فرهنگی را درباره آینده این مرکز تخصصی افزایش داده است. منتقدان میگویند سعدآباد با مشکلات حفاظتی و زیرساختی مواجه است و پیش از انتقال مجموعهای با بیش از یک قرن سابقه، باید شرایط نگهداری آثار، اسناد، تجهیزات و کارگاههای تخصصی بررسی شود. جمعی از استادان و هنرمندان نیز با راهاندازی کارزار «نجات پژوهشکده هنرهای سنتی» نسبت به پیامدهای این جابهجایی هشدار دادهاند. (ایران ۲۴، ۱۴۰۵/۵/۱۷)
تداوم حفاریهای غیرمجاز؛ ابهام درباره عملکرد کمیته مبارزه با قاچاق میراث فرهنگی
حفاریهای غیرمجاز و قاچاق آثار تاریخی همچنان در نقاط مختلف ایران ادامه دارد و انتشار مداوم خبرهایی درباره کشف فلزیاب و بازداشت حفاران، نگرانیها درباره ناکارآمدی اقدامات پیشگیرانه را افزایش داده است. در این میان، با گذشت چهار سال از اعلام تشکیل کمیته مبارزه با قاچاق آثار تاریخی در وزارت میراث فرهنگی، گزارشی شفاف از تعداد جلسات، برنامهها و نتایج عملکرد این کمیته منتشر نشده است. فعالان این حوزه همچنین نسبت به فعالیت آزادانه شبکههای فروش فلزیاب، آموزش حفاری و خرید و فروش اشیای تاریخی در فضای مجازی هشدار دادهاند. (ایران ۲۴، ۱۴۰۵/۵/۱۷)
کمرزرین اصفهان در معرض خطر تخریب با نخستین بارندگی
لایههای خشتی و اندودهای تاریخی فاز دوم کاوشهای محوطه کمرزرین اصفهان همچنان بدون پوشش حفاظتی رها شدهاند و کارشناسان نسبت به آسیب جدی آنها با آغاز بارندگی هشدار دادهاند. مصالحی که پس از قرنها از زیر خاک بیرون آمدهاند، به دلیل قرار گرفتن در معرض رطوبت بسیار آسیبپذیرند و بارش میتواند بخشهایی از معماری و دادههای تاریخی بهدستآمده را از بین ببرد. با وجود ضرورت ایجاد حفاظت فوری، نصب سقف موقت هنوز انجام نشده و تأخیر در این اقدام علاوه بر افزایش احتمال تخریب، میتواند روند مرمت و حفاظت از آثار باقیمانده را نیز دشوارتر و پرهزینهتر کند. (مهر ۱۴۰۵/۴/۲۹)
آسیب به کاخ گلستان در پی حملات نظامی و تأکید یونسکو بر حفاظت از میراث فرهنگی
آسیبهای واردشده به کاخ گلستان تهران در جریان حملات نظامی، همزمان با نشست کمیته میراث جهانی یونسکو بار دیگر مورد توجه قرار گرفت. این کاخ که در فهرست میراث جهانی ثبت شده، بر اثر موج انفجار و آوار ناشی از حمله به محدوده میدان ارگ آسیب دیده و بخشهایی از شیشههای تاریخی، ارسیها، تزئینات آینهکاری، درهای چوبی و تالارهای آن دچار خسارت شده است. یونسکو با تأکید بر تعهد دولتها به حفاظت از آثار تاریخی در زمان درگیریهای مسلحانه، اعلام کرده است که بر اساس کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه و دیگر اسناد بینالمللی، طرفهای درگیر موظف به جلوگیری از آسیب به میراث فرهنگی هستند و روند پایش وضعیت آثار تاریخی ایران و دیگر کشورهای منطقه را ادامه خواهد داد. (ایرنا ۱۴۰۵/۴/۲۹)
بیانیه ۳۰ سازمان مردمنهاد برای حفاظت از میراثفرهنگی ایران در برابر جنگ
۳۰ سازمان مردمنهاد و نهاد تخصصی میراثفرهنگی ایران با انتشار بیانیهای مشترک، ضمن ابراز نگرانی نسبت به آسیبهای واردشده به ۱۳۲ اثر تاریخی در ۱۸ استان، از نهادهای بینالمللی خواستند برای حفاظت از میراثفرهنگی ایران اقدام فوری انجام دهند. بر اساس این بیانیه، بیش از ۶۰ اثر در استان تهران و ۲۳ اثر در اصفهان آسیب دیدهاند و آثاری از جمله کاخ گلستان، میدان نقشجهان، کاخ چهلستون، مسجد جامع عباسی، برج آزادی و مجموعه فلکالافلاک در شمار بناهای آسیبدیده قرار دارند. امضاکنندگان با استناد به کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه، خواستار اعزام هیأتهای مستقل برای مستندسازی خسارتها، ایجاد سازوکار جبران خسارت، فعالسازی صندوق میراث اضطراری یونسکو، حمایت از مستندسازی تاریخی، حفاظت از آثار در معرض خطر و جلوگیری از قاچاق اشیای تاریخی شدند. این نهادها همچنین از یونسکو، دیوان کیفری بینالمللی، ایکوموس، ایکوم، سپر آبی بینالمللی و صلیب سرخ خواستند مسئولیتهای خود را در قبال حفاظت از میراث فرهنگی در شرایط جنگی اجرا کنند. (ایرنا ۱۴۰۵/۴/۳۰)
پلمب یک واحد گردشگری در بهبهان به دلیل نوع پوشش مشتریان و پخش موسیقی
عمارت خانه محسنیها، معروف به چهلدری، در شهرستان بهبهان شامگاه ۳۰ تیر ۱۴۰۵ توسط ماموران اداره اماکن فرماندهی انتظامی پلمب شد. بنا بر گزارشها، دلیل این اقدام رعایت نکردن حجاب اجباری از سوی مشتریان و پخش موسیقی عنوان شده است. این واحد گردشگری در خیابان گرایمی بهبهان قرار دارد. در سالهای اخیر، پلمب واحدهای صنفی و اماکن عمومی به دلیل نوع پوشش، موسیقی و نحوه ارائه خدمات، با انتقادهایی درباره محدود شدن آزادیهای فردی و حقوق فرهنگی و اجتماعی شهروندان همراه بوده است. (هرانا ۱۴۰۵/۴/۳۰)
۸- اعتراضات ۱۴۰۴
قروه، ندا ددهجانی و ستایش سرابی به حبس، شلاق و تبعید محکوم شدند
ندا ددهجانی و ستایش سرابی، دو شهروند کورد اهل قروه و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، در مجموع به شش سال حبس، ۶۲ ضربه شلاق و چهار سال تبعید به نیکشهر محکوم شدند. بر اساس حکم صادرشده، هر یک از این دو شهروند بابت اخلال در آسایش و نظم عمومی به یک سال حبس، ۳۱ ضربه شلاق و دو سال تبعید و بابت اجتماع و تبانی جهت ارتکاب جرم علیه امنیت داخلی نیز به دو سال حبس محکوم شدهاند که در مجموع دو سال از حبس آنها قابل اجرا اعلام شده است. ندا ددهجانی، هنرمند و عروسکگردان، پیشتر در جشنواره تئاتر منطقهای معلولین موفق به کسب جایزه عروسکگردانی و طراحی و ساخت عروسک شده بود. (ههنگاو ۱۴۰۵/۵/۱۲)
موضوع: اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، پارسا مصلحیفرد به یک سال حبس محکوم شد
پارسا مصلحیفرد، آهنگساز و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، توسط شعبه ۲۹ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی سیدعلی مظلوم، به اتهام تبلیغ علیه نظام به یک سال حبس تعزیری محکوم شد. جلسه رسیدگی به اتهامات این هنرمند روز ۲۸ تیرماه ۱۴۰۵ در همین شعبه برگزار شده بود و حکم صادرشده اخیراً به وی ابلاغ شده است. مصلحیفرد پیشتر در تاریخ ۷ بهمن ۱۴۰۴ در ارتباط با اعتراضات سراسری دیماه توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده بود. بنا بر اطلاعات هرانا، سیمکارت تلفن همراه او همچنان مسدود است و وسایل الکترونیکی و تجهیزات شخصی وی نیز در اختیار نهادهای امنیتی قرار دارد. این هنرمند متولد ۱۳۷۹ و ساکن تهران است و پیشتر نیز به دلیل فعالیتهای هنری و اعتراضی مرتبط با اعتراضات سال ۱۴۰۱ سابقه بازداشت داشته است. (هرانا، ۱۴۰۵/۵/۲۶)
آزادی آرمین نورانی، خواننده رپ، پس از بازداشت و اخذ تعهد
آرمین نورانی، خواننده رپ با نام هنری خجسته، پس از مدتی بازداشت توسط نهادهای امنیتی و اخذ تعهد آزاد شد. همزمان ویدیویی از اظهارات او منتشر شده که در آن از مواضع پیشین خود درباره اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ و حمایت از معترضان ابراز پشیمانی میکند، اما درباره شرایط ضبط این ویدیو و احتمال اجباری بودن اظهارات او اطلاعاتی منتشر نشده است. تاکنون جزئیاتی درباره زمان و محل بازداشت، نهاد بازداشتکننده و اتهامات احتمالی او اعلام نشده و مشخص نیست تعهد اخذشده از وی شامل چه مواردی بوده است. (ایران وایر، ۱۴۰۵/۵/۲۸)
تداوم برخوردهای امنیتی و قضایی با هنرمندان، معترضان و پیروان ادیان
در ادامه برخوردهای امنیتی و قضایی در ایران، ندا ددهجانی و ستایش سرابی، دو شهروند اهل قروه و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، مجموعاً به شش سال حبس، چهار سال تبعید به نیکشهر و ۶۲ ضربه شلاق محکوم شدند. همزمان سپیده ابطحی، مستندساز، که ۲۴ تیرماه بازداشت شده بود، به زندان قرچک ورامین منتقل شده و بنا بر اعلام خانواده، اتهام او همچنان بهطور رسمی اعلام نشده است. در حمیدیه نیز هفت شهروند اهل سنت هنگام اقامه نماز توسط نیروهای اداره اطلاعات بازداشت شدند که تاکنون هویت دو نفر از آنان، عامر کعبی و ریاض زهیری، مشخص شده است. از سوی دیگر، زلیخا موسوی نسبت به ادامه بازداشت و اعتصاب غذای فرزندش حسن رونقی هشدار داده و وضعیت جسمانی او را نگرانکننده توصیف کرده است. رونقی ۲۳ تیرماه در ملکان بازداشت شده و پیشتر نیز با پرونده قضایی روبهرو بوده است. (حقوق شهروندی ۱۴۰۵/۴/۳۱)
